Tekens bij havens, nevenwateren en vaarwegsplitsingen
Bij havens, aftakkingen en splitsingen helpen verkeerstekens en betonning om de inrichting te begrijpen.
Deel 2: uitleg en voorbeelden gecontroleerd aan de genoemde BPR-bepalingen (versie 17 juni 2026). De beschreven voorwaarden en het vaargebied horen bij de regel. Gebruik de officiële afbeeldingen in de bronnen om ook de tekens visueel te leren herkennen.
Waterwegen kunnen verschillend samenkomen
Bij havens, aftakkingen en splitsingen helpen verkeerstekens en betonning om de inrichting te begrijpen. Ze kunnen laten zien dat je een hoofdvaarwater nadert, welke richting een vaarweg volgt of waar de toegang ligt. Dezelfde plek kan zowel verkeerstekens op de wal als markering in het water hebben.
Een boei markeert vooral een deel van de vaarweg of een gevaar. Een verkeersbord kan daarnaast gedrag voorschrijven. Die functies vullen elkaar aan, maar zijn niet onderling verwisselbaar.
Voorbeeld
Je verlaat een jachthaven tussen een rode en groene markering. Dat de haveningang duidelijk zichtbaar is, geeft je nog geen voorrang op het passerende vaarwater. Voor de uitvaart blijven de betreffende vaarregels gelden.
Voorbereiden op een splitsing
Zoek de splitsing vooraf op de kaart. Bepaal welke tak je nodig hebt, hoe de betonningsrichting loopt en welke verkeerstaak je moet uitvoeren. Houd rekening met een beroepsschip dat ruim moet voorsorteren om een zijwater in te draaien.
Vaar niet pas bij de boei dwars over de vaargeul omdat een navigatiescherm een afslag toont. Een veilige koersverandering moet passen in het werkelijke verkeer en de aanwezige ruimte. Bij twijfel kies je eerst een veilige positie om opnieuw te oriënteren.
E.9, E.10 en B.9 uit elkaar houden
E.9 geeft aan dat het vaarwater dat je volgt hoofdvaarwater is ten opzichte van een uitmondend vaarwater. E.10 geeft aan dat je op het nevenvaarwater vaart. Varianten tekenen verschillende aansluitingen; beoordeel de dikke en dunne vaarwaterlijnen vanuit de naderingsrichting.
B.9 voegt een concrete verplichting toe voor wie het hoofdvaarwater wil opvaren of oversteken: schepen daarop mogen daardoor niet tot koers- of snelheidswijziging worden gedwongen. E.9 of E.10 herkennen is dus de inrichting lezen; vervolgens pas je artikel 6.16 en eventueel B.9 toe. 'Hoofd gaat altijd voor' zonder verdere gegevens is te grof.
Een groen invaar- of uitvaarsein bij een haven betekent dat de passage is toegestaan. De richting van het aanvullende teken bepaalt welke beweging wordt bedoeld. Ook bij groen moet de manoeuvre zonder gevaar kunnen plaatsvinden.
Test jezelf
Bedenk eerst je antwoord. Open daarna de uitleg.
Geeft havenmarkering automatisch voorrang bij uitvaren?
Nee. Markering en de regels voor uitvaren zijn verschillende zaken.
Waarom bekijk je een splitsing vóór aankomst op de kaart?
Om route, markering en manoeuvre tijdig te combineren.